Class 9 Social Science Bodo Medium Part-II Chapter-1

Class 9 Social Science Bodo Medium Part-II Chapter-1 Question Answer

बुहुम-बिखुंनि सोलायनाय

Part-II

खोन्दो-1

बुहुम-बिखुंनि सोलायनाय

उ न सो लों थि

1. बुहुम बिखुङाव हादरमा आरो लैथोमानि रानसारनायनि मोनसे फोरमायथि हो।

फिननाय:- बुहुमनि सा बाहागोआ हादरमा (हा बाहागो) आरो लैथोमाजों (दै बाहागो) दाजादों। बेनिनो गासै 71 जौखोन्दो बाहागोखौ दै बाहागो आरो आद्रा 29 जौखोन्दो बाहागोखौ हा बाहागो आवग्रिना दं।

        हादरमाफोरनि मादाव गोबां रोखोमनि हा बाहागो नुनो मोनो, जेरै- फैलाव हायेन हा, जौयेन हा, हाजो-हाला, दैमा सेरफां, बालाहामा, आरो लैथोरुगुंआरि समानहा आरि हा नुनो मोनो।

        बेबादिनो लैथोमायावबो दैयाव गोदोनानै थानाय बिथाथियाव गोबां बाहागोफोर दं। बेफोरनि मादाव जौयेन, फैलाव हायेन, हाजो सारि, गोथौ हाखर, आरो प्रबाल इन्जुर आरि बाहागो नुनो मोनो। बेनि अनगायैबो लैथोमायाव फिसा गेदेर गोबां द्वीपबो नुनो मोनो।

 

2. बुहुम बिखुंनि सोलायनाया मानो जायो लिर।
फिननाय:- बुहुम बिखुं आरो लैथोमानि थालानि बाहागोफोरा मुगानि उनाव मुगा सोलिबोनाय माखासे खामानि एबा जाहोननि थाखाय सोलायनाय जायो। समनि खारथाइयाव बुहुमनि हा बाहागो आरो दै बाहागोआव हाबा मावबाय थानाय मोननै गाहाइ जाहोग्राफोरनि थाखायनो बे सोलायनाया नुनो मोननाय जायो— खायफाया बायजोआरि (Exogenic) आरो खायफाया सिडारि (Endogenic) जाहोग्रा। 
    बायजोआरि जाहोग्राफोरा नुनो मोननायबादि बुहुम बिखुंनि बायजोनिफ्राय खामानि मावो। बेफोरनि मादाव साननि बिदु, बार, अखा, दैमा, बरफ दैमा, आरो लैथोनि गुथाल आरियानो गाहाइ जाहोग्रा। गुबुन फारसेथिं, सिडारि जाहोग्राफोरा नुयिबादि बुहुमनि सिं बाहागोआव खामानि मावबाय थायो। बेफोर जाहोग्रानि मादाव बांग्रिं मावनाय आरो अरगें बेरफुसारनाय आरियानो गाहाइ। सिडारि जाहोग्राफोरा हादरमानि सिंबाहागोजों लोगोसे लैथोमानि थालानि सिंबाहागोआवबो खामानि मावनो हागौ।
      बैफोर जाहोग्राया सरासनस्रा बुहुम बिखुंजों लोगोसे लैथोमानि सिंथालाखौबो समान नङि खालामना लाखिनायाव बिहोमा जगायो। जेरै- बांग्रिं फैयोब्ला हादरमानि एबा लैथोमानि सिंथालानि बबेबा बाहागोआ जाखांबोनो हागौ एबा जसोलांनो हागौ। बेबादिनो अरगें जोंखाङोब्ला बांग्रिंबो जायो आरो साखाथि जायगायाव अरगें हाजो सोमजियो। बेफोर अनथाय गैयि जाहोन आरो हाबानि थाखायनो बुहुम बिखुंनि सोलायनाया मुगानि उनाव मुगा जाबाय थायो।  
 
एबा/Or
 
        बुहुम बिखुंनि सोलायनाया मुगानि उनाव मुगा सोलिबोनाय बायजोआरि (Exogenic) आरो सिङारि (Endogenic) जाहोग्राफोरनि खामानि मावनायनि थाखाय जायो।
     बायजोआरि जाहोग्राफोरा  नुनो मोननायबादि बुहुम बिखुंनि बायजोनिफ्राय खामानि मावो। जेरै- साननि बिदु, बार, अखा, दैमा, बरफ दैमा, आरो लैथोनि गुथाल। आरो सिङारि जाहोग्राफोरा नुयिबादि बुहुमनि सिं बाहागोआव खामानि मावो। जेरै- बांग्रिं मावनाय आरो अरगें बेरफुसारनाय।
       बे जाहोग्राफोरा बुहुम बिखुं आरो लैथोमानि सिंथालाखौ समान नङि खालामो। बांग्रिं आरो अरगेंनि जाहोनाव बबेबा बाहागोआ जाखांबोनो एबा जसोलांनो हागौ, जायनि थाखाय बुहुम बिखुंनि महरा सोलायबाय थायो।
 
3. बायजोआरि जाहोग्राया मा? मोननैसो बायजोआरि जाहोग्रानि मुं लिर।
फिननाय:- जायफोर जाहोग्राया नुनो मोननायबादि बुहुम बिखुंनि बायजोनिफ्राय खामानि मावो आरो बुहुम बिखुंनि सोलायनाय लाबोयो, बैफोरखौनो बायजोआरि (Exogenic) जाहोग्रा होननानै बुंनाय जायो। 
    मोननैसो गाहाइ बायजोआरि जाहोग्राफोरनि मुङा जाबाय— साननि बिदुं, बार, अखा, दैमा, बरफ दैमा, आरो लैथोनि गुथाल।
 
4. बांग्रिं आरो अरगें बेरफ्रावनायखौ मानो रोगाथाइ जाहोग्रा होननानै बुंनाय जायो?
फिननाय:- बांग्रिं आरो अरगें बेरफ्रावनाया गुबैयै सिडारि (Endogenic) जाहोग्रा जायफोरा हरखाब सोमजिखांनानै बुहुम बिखुंनि गोबां सोलायनाय लाबोयो। बे जाहोग्राफोरा बुहुम बिखुंनि समानथिखौ खहा खालामनानै बेखौ गोजौ-गाहाय खालामो। जेरै- बांग्रिं फैयोब्ला हादरमानि एबा लैथोमानि सिंथालानि बबेबा बाहागोआ हरखाब जाखांबोनो हागौ एबा गाहायथिं जसोलांनो हागौ। बेनि अनगायैबो अरगें बेरफ्रावनाया हाजो-हाजोमा सोमजिहोयो आरो बेजों लोगोसे साखाथि जायगायाव बांग्रिंबो जायो। बेबादियै बुहुमनि सा बाहागोखौ गोजौथिं दिखांना एबा गाहायथिं जसोहोनानै हरखाब महर सोलायनाय एबा जायगा सोलायनाय लाबोनायनि थाखायनो बेफोरखौ रोगाथाइ जाहोग्रा (सोलायनाय लाबोग्रा) होननानै बुंनाय जायो।
 
5. दैमा बाग्लायहामा बुङोब्ला मा बुजियो? नावद्रा महर दैमानि मोनसे सावगारि बो।
फिननाय:- दैमा बाग्लायहामाया जादों मोनफा एलेका जेरावनिफ्राय दैमाया बेनि दालाइ दैसाखौ लाफानानै हायेनसिम बोहैबोयो। सरासनस्रायै दैमाया बेनि दालाइ दैसा आरिनि गेजेरजों लोगोसे बोहैनानै बे बाग्लाय हामा महरखौ सोमजिहोयो।
 
6. दालाइ दैमाया मा? बुरलुंबुथुरनि मोननै गाहाइ दालाइ दैमानि मुं लिर।
फिननाय:- सरासनस्रायै गाहाइ दैमाया जायफोर फिसा दैसाखौ लाफानानै हायेनसिम
बोहैबोयो आरो बाग्लाय हामा
सोमजिहोयो, बैफोर फिसा
दैसाफोरखौनो दालाइ दैमा एबा दालाइ दैसा बुंनाय जायो।

बुरलुंबुथुरनि मोननै गाहाइ दालाइ
दैमानि
मुंफोरा जादोंमानस आरो सुबनसिरि

 
7. दैमा खुरखानायनि मोनसे फोरमायथि हो।
फिननाय:- दैमानि खुरखानाय (Erosion) खामानिया गाहाइयै दैमानि बोहैनायाव एबा बोहैथि लामायाव नुनो मोनो। बे खुरखानाय खामानिया दैमानि बोहैथि, हामिनारि दाथाइ (Geological Structure) आरो दैनि खुरखानाय गोहोनि सायाव सोनारो। दैया दैमाजों बोहैनायाव बोहैथि लामायाव जा नारसिननाय सोमजियो, बे नारसिननायानो बोहैथि लामायाव दैजों फैफानाय अन्थाइ-बालानि सायाव खामानि मावो, जायखौ दै मोब्लिबारि खामानि (Hydraulic Action) होननानै बुंनाय जायो। बे खामानिनि जाउनाव बोहैथि लामायाव थानाय अन्थाइ-बालाफोरा गोरलैयै थालाङो आरो बेफोर दैमानि जोहै बोहैखारो। जौयेन ओन्सोलाव दैमानि गोखैथिया (Velocity) गोख्रों जानायखाय बोहैथि लामाया गुसेब नाथाय गोथौ जायो। गुबुन फारसेथिं, हायेन ओन्सोलाव दैमानि गोथौथिया खम जाबोयोब्ला दै बाहागोखौ बुखारना लाबोनायनि खाथिरावसो दैमाया फारनैबो रुगुंखौ खुरखानो हमो, जायखौ रुगुं खुरखानाय (Bank Erosion) एबा साखाथि खुरखानाय (Lateral Erosion) बुंनाय जायो।
 
8. दैमानि हाब्रां खुरखानाय बुङोब्ला मा बुजियो?
फिननाय:- हायेन ओन्सोलाव दैमानि गोथौथिया फारियै खम जाबोयोब्ला दै बाहागोखौ बुखारना लाबोनायनि खाथिरावसो दैमाया फारनैबो रुगुं एबा हाब्रांखौ खुरखानो हमो। बे खुरखानायनि गेजेरजों बोहैथि लामाखौ गुवार खालामनानै दै बाहागोखौ दैमाया आफांथिं बोहैखार लांहोयो। दैमानि बेफोरबादि फारनैथिंबो रुगुं खुरखानाय खामानिखौनो हाब्रां खुरखानाय, रुगुं खुरखानाय (Bank Erosion) एबा साखाथि खुरखानाय (Lateral Erosion) होननानै बुंनाय जायो।
 
9. गराइ आसुगुर बिलोआ मा? सावगारिनि हेफाजाबाव बेनि सोमजिनाया माबोरै जायो बुजायना हो।
फिननाय:- गराइ आसुगुर बिलो (Horse-shoe Lake) आ जादों दैमानि बोहैथि लामाया जोबोर दिंग्रायनायनि उनाव गारलांजानाय बाहागोआव दै जमा जानानै सोमजिनाय गराइ आसुगुर महरनि बिलो। हायेन ओन्सोलाव सरख्लाया खम जानायखाय दैमानि बोहैथि लामाया सरासनस्रायै खेंखा-खेंखि जायो, जायखौ
दिंग्राय बोहैथि (
Meandering course) बुंनाय जायो। दैमानि रुगुं खुरखानाया बेनि बोहैथि लामाखौ बांसिनै खेंखा-खेंखि खालामो आरो लामाया जोबोर दिंग्रायनाय जानो हागौ। दैज्लां समाव गोबां बिबांनि दै फैयोब्ला, दैमाया बे दिंग्रायनाय लामाजों गासै दैखौ लांखारनो हाया
जायो
, जायनि थाखाय दैमाया गावनि दिंग्रायनाय गोनां बाहागोखौ गारनानै थोंजों बोहैयो। बेबादि
गारलांनाय बाहागोआव उनाव दै जमा जानानै गराइ आसुगुर महरनि बिलो सोमजियो।
 
10. लोमसाव हायेनआ मा आरो बेनि सोमजिनाया माबादि जायो लिर।
फिननाय:- दैमानि गेजेर बोहैथि आरो आफां बोहैथि बाहागोआव बोहैथि लामानि फारनैथिंबो मुगानि उनाव मुगा गोदि ज’जानानै सोमजिनाय फुलं हायेन हाखौनो लोमसाव हायेन एबा लोमसाव हा (Flood plain) बुंनाय जायो। 
      सरासनस्रायै दैबानानि समाव दैमानि दाहारा बुखारना लाबोनाय बाला, हाब्रु, फुलु आरिया बोहैथि लामानि फारनैथिंबो बेसेबा गोजानसिम गोसारलाङो आरो ज’ जायो। बेफोर गोदिफोरा मुगानि उनाव मुगा ज’जानानै समान हासार गोनां हायेन महर लायो, जायनि जाहोनाव लोमसाव हायेन सोमजियो।

11. दैमा बोहैथिनि बबेयाव आरो माबोरै बाला हायेन सोमजियो लिर।

फिननाय:- बाला हायेन एबा बालाबारिफोरा (Sand bars) सरासनस्रायै दैमानि गेजेर बाहागोआव आरो माब्लाबा दैमा मोखाङाव सोमजियो।

        हायेन ओन्सोलाव दैमानि दाहारा फारियै मोखां जाबोयोब्ला, दैमाया बुखारना लाबोनाय बोजाफोरा दैमानि गेजेराव ज’जानो हमो। बेबादियै दैमा गेजेराव बाला-हाब्रु ज’जानानै बालाबारि एबा बाला हायेन सोमजियो।  

 

12. खनाथाम-द्वीपनि सोमजिनाया माबोरै जायो लिर।

फिननाय:- खनाथाम-द्वीप एबा डेलटा (Delta) नि सोमजिनाया दैमाया लैथो-लैथोमायाव गोग्लैहैनाय बोरिमानि साखाथि बाहागोआव जायो। दैमाया गावनि बोहैथि लामाजों बुखारना लाबोनाय गोदि (sediments) फोरखौ दैमा मोखाङाव ज’ खालामो। दैमा मोखाङाव दैनि बोहैथि गोहोआ जोबोर खम जानायखाय बेफोर गोदिफोरा लासैनो थालायाव जमा जानो हमो। बेबादि मुगानि उनाव मुगा गोदि ज’जानायनि जाउनाव द्वीप सोमजियो। बे द्वीपफोरनि महरा असमीया ‘ব’ एबा ग्रीक हांखो ‘D‘ (Delta) नि बादि खनाथाम जानायखाय बेखौ खनाथाम-द्वीप बुंनाय जायो।

 

13. बालाहामायाव बारनि खामानिया मानो गोबार जायो लिर।

फिननाय:- बालाहामा ओन्सोलफोराव बारनि खामानिया जोबोर गोबार जायो, मानोना बे ओन्सोलफोराव लाइफांनि सोमजिनाया जोबोर गेसें जायो। लाइफांफोर गैयिनि थाखाय बारआ बालाहामानि बिखुङाव गोरलैयै खामानि मावनो हायो आरो हाद्रि बालाफोरखौ दाबसे जायगानिफ्राय गुबुन दाबसे जायगासिम दैबथिंना लांनो हायो। बालाहामायाव बारनि खुरखानाय, दैदेननाय आरो बुखारनाय खामानि मावनायनि सायावनो ओन्सोलनि हा बाहागोफोरनि सोमजिनाय आरो महर दाथाइफोरा सोनारो। बेबायदिनो, लाइफांनि खोबथेनाय गैयिनि थाखाय बारआ बालाहामायाव साग्लोबसारै खामानि मावनो खाबु मोनो। 

 

14. दुद्रुखारनाय एबा बुखारनाय बुङोब्ला मा बुजियो?

फिननाय:- बालाहामा ओन्सोलफोराव लाइफांनि सोमजिनाया जोबोर गेसें जानायनि थाखाय बारआ गोरलैयै खामानि मावनो हायो। बारआ मरु बिखुंनि हाद्रि बालाफोरखौ नाङा-फाङा दाबसे जायगानिफ्राय गुबुन दाबसे जायगासिम दैबथिंना लांनो हागौ। बेफोरबादि बबेबा बाहागोनिफ्राय हाद्रि बाला बुखारना लांनाय हाबाखौनो दुद्रुखारनाय एबा बुखारनाय (Deflation) होननानै बुंनाय जायो। बे हाबानि जाउनाव बालाहामा ओन्सोलफोराव थाब-थाब हाद्रिनि बारहुंखा (Dust storm) सोमजियो।

 

15. बाला हाफावनि सोमजिनाया माबोरै जायो?

फिननाय:- बाला हाफाव एबा बाला दुबसां (Sand dune) नि सोमजिनाया बारनि बुखारनाय एबा दुद्रुखारनाय (Deflation) हाबानि जाउनाव जायो। बालाहामायाव लाइफां गैयै थाखाय बारआ गोरलैयै हाद्रि बालाफोरखौ दाबसे जायगानिफ्राय गुबुन दाबसे जायगासिम बुखारना लांनो हायो। बेबादि बुखारना लाबोनाय हाद्रि बालाफोरा जेब्ला बबेबा जायगायाव जमा जायो, अब्ला बिखुंनि सा बाहागोआ गोजौ जानानै हाजोनि महर लायो, जायखौ बाला हाफाव बुंनाय जायो। बे हाफावफोरनि सोमजिनाय आरो महर दाथाइया गुबैयै बारनि दोहोरोम, बोहैथि गोहो, आरो ओन्सोलनि लाइफांनि जोख्लोबनाय आरि जाहोनफोरनि सायाव सोनारो।

 

16. इनछेलबार्गआ मा?

फिननाय:- इनछेलबार्गआ (Inselberg) जाबाय बालाहामा ओन्सोलनि मेगनाव गोग्लैनाय जुनिया महरनि खहा जानाय गाहाय हाजोफोर। जार्मान सोदोब ‘इनछेलबार्ग’ नि ओंथिया जादों ‘द्वीपनि बादि द्वीपारि हाजो’।

 

17. बरफ दैमानि अनजिमाखौ हो आरो दैमाजों बेनि गोरोबलायिया मा लिर।

(बरफ दैमाखौ बेखेव आरो बेफोरनि आरो दैमाफोरनि गेजेराव फारागखौ लिर।)

फिननाय:- बुहुमनि जोबोर गुसु ओन्सोलफोराव, जेरै- मेरु ओन्सोल आरो जोबोर गोजौ हाजोफोरनि गोजौ बाहागोआव, गेदेर बिबांनि बरफ थोरफोआ ज’जानानै थायो। बेफोरबादि ज’जानाय बरफफोरा जेब्ला बुहुम बिखुंनि सरख्लाय लामाजों लासै ओंखारख्लायबोयो, अब्ला बेखौनो बरफ दैमा (Glacier) होननानै बुंनाय जायो।

बरफ दैमा आरो दैमाफोरनि गेजेराव फाराग-

1. दैमाया जोबोर गोख्रोंथिजों बोहैयो, नाथाय बरफ दैमाया बुहुम बिखुंनि सरख्लायखौ नायनानै जोबोर गोहैलो एबा लासै बोहैथिजों ओंखारख्लायबोयो। 

2. दैमाया खुरखानाय हाबानि गेजेरजों सरासनस्रा V-महरनि सेरफां सोमजिहोयो, नाथाय बरफ दैमाया गोबार हुथ्रोदनायनि जाउनाव सेरफांखौ फाथालै ‘U’ महरनि खालामो।

3. दैमाया गाहाइयै बाला, हाब्रु, आरो गलिनाय मुवाफोरखौ रोगायो। गुबुन फारसेथिं, बरफ दैमाया बरफ खोन्दोनि लोगोसे गेदेर-फिसा अन्थाइ, बाला, आरो जिबारि मुवाफोरखौ बुखारना लाबोयो।

4. दैमाया सरासनस्रा अखा हानाय क्रान्तियारि ओन्सोलफोराव साग्लोबसारै खामानि मावो। बरफ दैमाया जोबोर गुसु मेरु ओन्सोल आरो जोबोर गोजौ हाजोफोरनि थिखिनियावसो खामानि मावो।

 

18. बरफ गुन्द्राया मा? सावगारि आखिनानै गुबुन गुबुन महरनि बरफ गुन्द्राफोरखौ दिन्थि।

फिननाय:- बरफ दैमाया हाजोनि सरख्लायजों ओंखारख्लायबोनाय समाव गावनि लोगोसे गेदेर-फिसा अन्थाइ खोन्दो, बाला, हाब्रु आरो गुबुन गुबुन मुवाफोरखौ बुखारना लाबोयो। बेफोर मुवाफोरखौ बरफ दैमाया गावनि सेरफांनि फारनैथिं एबा बिजौ बाहागोआव जमा खालामो। बरफ दैमानि बेबादि जमा खालामनाय मुवाफोरखौनो बरफ गुन्द्रा होननानै बुंनाय जायो।

बरफ गुन्द्रानि रोखोमफोर: बरफ गुन्द्राया बरफ दैमानि बबे बाहागोआव जमा जादों, बेनि सायाव सोनारनानै बेखौ गाहायाव मख’नाय बादियै बाहागो खालामनो हायो-

1. साखाथि बरफ गुन्द्रा (Lateral Moraine)

2. गेजेरारि बरफ गुन्द्रा (Medial Moraine)

3. हानि/थाला बरफ गुन्द्रा (Ground Moraine)

4. उफ्रा एबा जोबथि बरफ गुन्द्रा (Terminal Moraine)

 

19. बरफ दैमानि जाथाइनि जाउनाव गोफार थिखिनि माबोरै सोमजियो लिर।

फिननाय:- हाजोनि थिखिनि बाहागोनिफ्राय जेब्ला मोनथाम एबा बेनिबो बांसिन बरफ दैमाया गुबुन गुबुन दिगथिं ओंखारख्लायबोयो, अब्ला खुरखानाय खामानिया थिखिनिनि फारनैबो एबा फारथामबो रुगुंथिं जाफुङो। बेबादि जाथाइनि जाउनाव हाजोनि थिखिनियाव गोथौयै खुरखाजानानै सरख्लायफोरा जोबोर गोफार जायो। बेफोरबादि खुरखानायनि गेजेरजों हाजोनि थिखिनिया जोबोर जुनिया महर लायो आरो बेखौ नायनो मोनसे गोफार थिखिनि एबा सिङा बादि नुनो मोननाय जायो। आल्पस हाजोआरि ओन्सोलनि ‘मेटारहर्न’ (Matterhorn) आ बेबादि गोफार थिखिनिनि मोनसे मुंदांखा बिदिन्थि।

 

20. बोरिमा माखौ बुङो?

फिननाय:- बोरिमा (Coast) बुङोब्ला लैथो एबा लैथोमानि रुगुं ओन्सोलखौ बुजियो, जेराव हा आरो दैनि लोगो नांलायनाय जायो। गुबैयै लैथोनि बाना (Tides) आरो दैनि दोहौ (Waves) फोरा जेसेबां गोजानसिम हा बिखुं ओन्सोलखौ सुफुङो एबा बाहागो लायो, बे गासै ओन्सोलखौनो बोरिमा बुंनाय जायो। बे बोरिमा ओन्सोलफोराव लैथोनि दैनि दाहार आरो दोहौनि जाउनाव खुरखानाय (Erosion) आरो दोनथुमनाय (Deposition) खामानिया सोलिबाय थायो, जायनि जाहोनाव बे ओन्सोलनि हा महरफोरा सोलायबाय थायो।

 

21. लैथो गाथोनआ मा? बेनि गोनांथिनि सोमोन्दै लिर।

फिननाय:- लैथो एबा लैथोमानि रुगुं बाहागोआव दैमानि मोखां एबा बोरिमानि बबेबा बाहागोआव जेराव लैथोनि दैनि दाहारा खम आरो दैआ थिरै थायो, बेबायदि जायगाखौनो लैथो गाथोन (Beach/Harbor) बुंनाय जायो। बे ओन्सोलफोराव लैथोनि दोहौआ बुखारना लाबोनाय बाला, अन्थाइ-बिबला आरिखौ जमा खालामो।

बेनि गोनांथि:

1. लैथो गाथोनफोरा जाहाज आरो ना फानग्रा नावफोरनि थाखाय रैखाथि थावनि एबा बिस्राम जायगा हिसाबै बाहायजायो।

2. बेयो नगां-बन्दर (Port) गायसननाय आरो लैथोआरि बेफारनि थाखाय जोबोर गोनां।


22. लैथो-लैथोमानि गुथालआ बोरिमानि माबादि सोलायनाय लाबोयो सुंद’यै लिर।

फिननाय:- लैथो एबा लैथोमानि गुथालफोरा बोरिमानि महरखौ सोलायनायाव मोनथाम गाहाइ हाबा मावो। गुथालफोरा बोरिमानि सेरफांथिं थानाय अन्थाइ आरो हाफोरखौ गोख्रोंयै हुथ्रोदनानै खुरखायो, जायनि जाउनाव लैथो-खोन्दों (Sea Cliff) बादि गोजौ आरो थोंगोर हा महरफोर सोमजियो। बेबादि खुरखानायनि जाउनाव सोमजिनाय अन्थाइ-बिबला, बाला आरो हाब्रुफोरखौ गुथालफोरा दैदेननानै एबा रोगानानै गुबुन जायगासिम लाङो। जेब्ला गुथालनि गोहोआ लासैनो खम जाबोयो, अब्ला बे बुखारना लाबोनाय मुवाफोरखौ बोरिमानि सेराव जमा खालामो, जायनि जाउनाव लैथो गाथोन (Beach) आरो बालाबारिफोरा (Sand bars) सोमजियो। बेबायदिनो, लैथोनि गुथालनि खुरखानाय, दैदेननाय आरो दोनथुमनाय हाबानि जाउनावनो बोरिमानि दाथाइ आरो महरा सोलायबाय थायो।


एबा/Or


   लैथो एबा लैथोमानि गुथाल (Sea Waves) आ बोरिमानि सायाव मोनथाम गाहाइ खान्थिजों सोलायनाय लाबोयो:

1. खुरखानाय (Erosion): लैथोनि गुथालफोरा बोरिमानि अन्थाइ एबा हाखौ गोख्रोंयै हुथ्रोदनानै खुरखायो। बे हाबानि जाउनाव लैथो रुगुंनि अन्थाइफोरा बाययो आरो लैथो-खोन्दों (Sea Cliff) आरो गुबुन गुबुन जुनिया हा महर सोमजियो।

2. दैदेननाय एबा रोगानाय (Transportation): गुथालफोरा खुरखानायनि जाउनाव सोमजिनाय अन्थाइ-बिबला, बाला आरो हाब्रुफोरखौ बोरिमानि सेरफांथिं एबा लैथोनि इसिङाव दैदेनना लाङो।

3. दोनथुमनाय एबा ज’ खालामनाय (Deposition): जेब्ला गुथालनि गोहोआ खम जायो, अब्ला बेयो बुखारना लाबोनाय मुवाफोरखौ बोरिमानि बबेबा बाहागोआव जमा खालामो। बेबादियै दोनथुमनायनि जाउनाव लैथो गाथोन (Beach) आरो बालाबारि (Sand bars) सोमजियो।

        बेबायदिनो, लैथोनि गुथालआ बोरिमानि महरखौ सोलायनानै गोदान गोदान हा महर सोमजिहोबाय थायो। 


23. गाहायाव होनाय जाहोग्रा आरो हा बाहागोफोरनि बबे सोरनि सोमजिनाय थिर सिनजों दिन्थि।

जाहोग्रा                हा बाहागो

दैमा                 लोमसाव हा, लैथो गाथोन, 

                       इनछेलबार्ग,

बार                  खनाथाम-द्वीप, बालानि

                       हाजो, बरफ गुन्द्रा,

बरफ दैमा         जंफार गं (थिखिनि), बाला 

                       गाथोन, V-सेरफां,

लैथोनि गुथाल   गराइ आसुगुर बिलो, 

                       बोरिमा, U-सेरफां,

फिननाय:-

जाहोग्रा      हा बाहागो

दैमा      लोमसाव हा, खनाथाम-द्वीप, 

              V-सेरफां, गराइ आसुगुर बिलो

बार     इनछेलबार्ग, बालानि हाजो 

बरफ दैमा  बरफ गुन्द्रा, जंफार 

                     गं (थिखिनि), U-सेरफां

लैथोनि गुथाल    लैथो गाथोन, 

                            बाला गाथोन, बोरिमा,

 
24. बुहुम बिखुङाव इयुनाव बेफोरबादि सोलायनाय जानो हागौ सानखांना लिर।
फिननाय:- बुहुम बिखुङाव इयुनाव जानो हागौ सोलायनायफोरनि सानखांनाया गाहायाव होनाय बादि जानो हागौ:
1. लैथो बिखुं गोजौ जानाय: बुहुमनि बिदुङा बांनाय लोगो लोगो मेरु ओन्सोलनि बरफफोरा बांसिन गलिगोन, जायनि जाउनाव लैथोनि दैनि थाखोआ गोजौ जागोन आरो गोबां बोरिमारि ओन्सोल एबा लैथो सेरनि सहरफोरा दैनि सिङाव लोमसावगोन।
2. बरफ दैमानि खम जानाय: हाजोआरि ओन्सोलनि बरफ दैमाफोरा थाब-थाब गलिनानै जोबलांजोबनायनि जाउनाव इयुनाव दैमाफोरनि दैनि बिबांआ खम जागोन, जाय सुबुं जिउ आरो आबादनि थाखाय मोनसे गेदेर हेंथा जागोन।
3. बालाहामानि गुवारथि: अखा हानायनि खान्थिया सोलायनाय आरो बिदुं बांनायनि जाउनाव हाया बांसिन खांलां (dry) जागोन, जायनि जाउनाव बुहुमनि गोबां बाहागोआ मरु ओन्सोल एबा बालाहामायाव सोलायलांगोन।
 
5. गोदान हा महरनि सोमजिनाय: दैमा, बार, आरो लैथोनि गुथालनि खुरखानाय आरो दोनथुमनाय हाबानि जाउनाव इयुनाव दिनैनि हा महरफोरा सोलायनानै गोदान रोखोमनि हायेन, द्वीप आरो सेरफांफोर सोमजिगोन।
6. बोरिमानि सोलायनाय: लैथो गुथालनि गोख्रों खुरखानायनि जाउनाव इयुननि बोरिमानि सिमाया दिनैनिख्रुइ सिङाव हाबलांगोन आरो गोदान गोदान लैथो गाथोन एबा बालाबारिफोरा सोमजिगोन।
 
25. नोंनि गावनि गामि एबा नोगोरनि बुहुम बिखुंनि आखुथाइनि सोमोन्दै मोनसे रेबसुं लिर। हायेननि मोनसे सावगारि एरनानै गाहाइ बाहागो (दैमा, हाजो, बिलो, हायेन हा) खौ दिन्थिनो नाजा।
फिननाय:- (गावनो नाजा)

Class 9 Other Subjects: थाखो 9 नि गुबुन आयदाफोर

1. MIL-Bodo

2. English

3. Hindi

4. Science

5. Mathematics

FAQs:

1. Where can I get ASSEB/SEBA Class 9 Social Science Bodo Medium Part-II Chapter-1 “बुहुम-बिखुंनि सोलायनाय” question answer ?

You can get complete Class 9 Social Science Bodo Medium Part-II Chapter-1 “बुहुम-बिखुंनि सोलायनाय”  question answer  on Bodoland Library.

2. Is this chapter 1 Part-II important for exams?

Yes, this chapter 1 Part-II is very important for exams.

3. Are the answers based on the latest ASSEB/SEBA syllabus?

Yes, all answers are prepared according to the latest ASSEB/SEBA syllabus.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to Top